Basın Kartı Rehberi: Başvuru Şartları ve Kart Türleri 2026
Wiki Article
Basın kartı başvurusu için aranan şartları, 5 kart türünü, kurum kontenjanlarını ve iptal hâllerini güncel yönetmeliğe göre adım adım öğrenin.
Gazeteciler için basın kartı, gazetecilik kariyerinin resmî kimliği sayılır . Kamu ve özel tüm kurumlarca kabul edilen bu belge , şartları önceden bilerek başvurulduğunda çok daha kolay biçimde elde edilebilir.
Bu rehberde ; kart türlerini, aranan nitelikleri , medya kuruluşlarında aranan kriterleri , başvuru aşamalarını, başvuruları karara bağlayan Komisyonun değerlendirme yöntemini ve kartın iptal edildiği durumları yürürlükteki düzenlemeler ışığında açıklıyoruz. Amacımız, okumayı tamamladığınızda başvurunuzu hatasız olarak planlayabilmeniz.
Basın Kartı Nedir?
En kısa tanımıyla basın kartı, İletişim Başkanlığının uygun bulunan gazetecilere ve medya çalışanlarına verdiği, kamu ve özel tüm kurumlarca kabul edilen resmî kimlik belgesidir. Kartın temel görevi, sahibinin basın mesleğinde çalıştığını tartışmasız biçimde ortaya koymaktır.
Kart, başvuranın yalnızca kendi beyanıyla talep edebileceği bir belge değildir. Çoğu başvuruda kişinin bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşmeyle çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki nitelikleri taşıması gerekir. Yani başvuru çift taraflı bir değerlendirmedir: hem kişi hem kurum mercek altına alınır .
Sarı Basın Kartı Ne Anlama Gelir?
"Sarı basın kartı" ifadesi, yönetmelikte ayrı bir tür olarak geçmez ; kartın uzun yıllardır kullanılan rengine gönderme yaparak ortaya çıkmış yerleşik bir kullanımdır . Resmî düzenlemede yalnızca beş tür sayılır ve uygulamada "sarı kart" ifadesi geçtiğinde genellikle göreve bağlı basın kartı düşünülür.
Basın Kartı Hangi Kurallara Tabidir?
Kartla ilgili düzenlemelerin kaynağı, 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Bu kanuni dayanakla hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile kabul edilmiş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştır . 2023 tarihli metin, 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırmıştır .
Metinde 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile önemli güncellemelere gidilmiştir . Söz konusu güncellemeyle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının sayılacağı düzenlenmiş , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar yeniden tanımlanmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı eklenmiştir .
- Temel kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu (ek maddeler)
- Yönetmelik: 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe giren yönetmelik
- Güncelleme: 6/6/2024 tarihli değişiklik yönetmeliği
- Çalışma ilişkisi: 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlar Kanunu
- Meslek etiği: 195 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre belirlenen basın ahlak esasları
Altını çizmek gereken bir nokta: Düzenlemeler değişikliğe açık olduğundan, başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden en güncel duyuruları incelemeniz tavsiye edilir .
Basın Kartı Türleri Nelerdir?
Yönetmeliğin 6. maddesine göre toplam beş kart türü vardır . Her türün hitap ettiği kitle ve istenen nitelikler farklılık gösterir . Size uygun türü seçmek , zaman kaybını önler.
1. Göreve Bağlı Basın Kartı
Türk vatandaşı olup bir medya kuruluşunda bağlı çalışan gazeteciler ile enformasyon görevlilerine verilir. Uygulamada en sık görülen kart türü budur; kart talep edenin genel şartların eksiksiz tamamını karşılaması gerekir. TRT aracılığıyla yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı aranmaz .
2. Süreli Basın Kartı
Görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı medya mensuplarına verilir. Başvuranın ; medya kuruluşunca görevlendirildiğini kanıtlaması, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin alınmış olması ve bağlı olduğu kurumun merkez ülkesinin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu sunması gerekir. Kart, görev süresiyle sınırlı olarak verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.
3. Geçici Basın Kartı
Görev alanı Türkiye'yi kapsamayan ancak haber amacıyla kısa süreliğine Türkiye'ye gelen yabancı medya mensuplarına verilir. Geçici kart, görev süresi dikkate alınarak en fazla üç ay için verilir ve talep hâlinde bir defaya mahsus uzatma yapılabilir.
4. Serbest Basın Kartı
Geçici bir süreyle çalışmayan ya da yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı medya mensuplarına verilir. Başvurunun , en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrıldıktan sonra bir ay içinde yapılması gerekir. Verilecek kartın süresi , kart taşıma kıdemine göre farklılaşır:
- Kart kıdemi 5 yıla kadar olanlara 12 ay süreli kart
- 5-10 yıl kart sahipliği olanlara 18 aylık kart
- 10 yılı aşkın kart sahipliği olanlara 24 aylık kart
Herhangi bir kuruluşa bağlı olmadan yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda ise gazetecilik faaliyetinin ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından doğrulanması şarttır.
5. Sürekli Basın Kartı
Gazetecilikte 18 yıllık kıdemi bulunan medya mensuplarına ve en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine verilen, ömür boyu geçerli karttır. Kıdem hesabında serbest kartla geçen dönemlerin yalnızca 24 aya kadar olan kısmı hesaba katılır. Bu türde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme şartı istenmez ; buna karşın yabancı medya mensuplarına sürekli kart verilemez.
Basın Kartı Şartları Nelerdir?
Başvurulan tür fark etmeksizin, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki ortak nitelikler aranır . Bu şartlardan tek biri dahi sağlanmazsa başvuru reddedilir :
- En az 18 yaşında olmak.
- En az lise veya eşdeğeri bir okulu bitirmiş olmak.
- Kısıtlılık veya kamu hizmetinden yasaklılık hâli bulunmamak.
- Kasten işlenen bir suçtan beş yıl veya daha fazla hapis cezası almamış olmak.
- Yönetmelikte tek tek sayılan şantaj, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet ve benzeri suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
- 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu ve 6415 sayılı Kanun kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
- 5187 sayılı Kanun'un 25. maddesinin ikinci fıkrasındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
- 5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesiyle çalışmak ve işler arasında bir aydan uzun boşluk bırakmamak.
- Gazetecilik dışında bir ticari faaliyet yürütmemek.
Son iki şart ; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi kimliğiyle başvuranlardan ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı istenir .
Sahada en çok görülen hata, sözleşmenin 5953 sayılı Kanun'a değil genel iş kanununa göre yapılmış olmasıdır . Başvurudan önce sözleşmenizi mutlaka kontrol edin .
Hangi Çalışanlar Kart Alamaz?
Medya alanında hizmet vermeyen özel sektör şirketlerinin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart düzenlenmez . Mesela bir holdingin iç bültenini yazan editör, yayın faaliyeti yürütse dahi bu kapsamda başvuru yapamaz .
Medya Kuruluşlarında Aranan Şartlar ve Kontenjanlar
Kişisel şartları sağlamak sürecin yalnızca yarısıdır; başvuranın bağlı olduğu yayın organının da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki nitelikleri karşılaması gerekir. Bunun yanında her kuruluş türü için kart alabilecek pozisyonlar ve kota ayrı ayrı belirlenmiştir .
Gazete ve Dergiler
Gazete ve dergilerin ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa vermesi , beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli olarak çıkması, ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini geçmemesi ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka yayından aynen alıntı olmaması zorunludur. Kontenjan , sayfa yüzölçümüne ve yayın sıklığına göre belirlenir ; söz gelimi yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru alınmaz .
Haber ve Fotoğraf Ajanslarında Durum
Haber ve fotoğraf ajanslarının ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci bulundurması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi imzalamış olması gerekir . On gazete veya beş yaygın yayıncıyla sözleşmeli, on gazeteci istihdam eden ajanslarda kontenjan sınırı uygulanmaz .
Radyo ve Televizyon Kuruluşları
Radyo ve televizyonların 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması aranır. Ulusal kanallarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart düzenlenir. Haberle ilgisi olmayan pozisyonlardakilere, sayılan unvanları taşısalar bile kart verilemez.
İnternet Haber Siteleri
Dijital haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa sunması , haber paylaşımı amacına ayrılmış olması , yayının sürekli erişilebilir olması , özgün ve güncel günlük haber veya yorum içeriği barındırması ve içeriklerin başka yayından aynen alıntı barındırmaması zorunludur . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre belirlenir :
- 4 sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 4 çalışan
- 5 ile 9 arası sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 9 çalışan
- 10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz
Dijital yayıncılarda kart alabilecek pozisyonlar arasında muhabir ve editörlerin yanında video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni medya unvanları da sayılmıştır.
Basın Kartı Başvurusu Nasıl Yapılır? Adım Adım Rehber
Süreç elektronik ortamda yürütülür , İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince işleme alınır ve ana hatlarıyla şu adımlardan oluşur :
- İlk iş türü seçin: Çalışma durumunuza göre göreve bağlı, serbest veya sürekli kartın hangisine başvuracağınıza karar verin.
- Belgelerinizi hazırlayın: Vesikalık fotoğraf, en az altı aylık mesleki çalışmaya dair belge ve 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme bilgilerinizi bir araya getirin.
- Beyannameyi doldurun: İletişim Başkanlığının internet sitesindeki başvuru beyannamesini elektronik ortamda eksiksiz doldurun ve belgeleri sisteme yükleyin.
- Kurum onayını alın: Beyanname çıktısı, medya kuruluşunun sahibi veya ticaret sicilinde kayıtlı yetkilisi tarafından onaylanır; sisteme kayıtlı kuruluşlarda onay elektronik yapılır.
- Dosya kontrolü: İletişim Başkanlığı bölge müdürlüğü başvuruyu inceler, ilgili kamu kurumlarından bilgi ve belge talep edebilir.
- Komisyon kararı: Engel bulunmayan dosyalar Basın Kartı Komisyonuna gönderilir ve başvurunun kabulüne ya da reddine burada karar verilir.
- Teslim: Kabul edilen başvurularda kart basılarak Başkanlığın duyurduğu usulle sahibine ulaştırılır.
Eksik ya da uygunsuz bulunan başvurular Başkanlıkça reddedilir ve durum beyannamede verilen iletişim bilgileri aracılığıyla başvurana bildirilir. Eksikler giderildiğinde yeniden başvuru yapılabilir .
Yurt dışındaki Türk medya mensupları, başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa ileterek başvurur . Yabancı uyruklu medya çalışanları da Başkanlığın sitesindeki farklı bir elektronik formu doldurur ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf talep edilir.
Başvurunuzu Kim Değerlendirir? Basın Kartı Komisyonu
Basın Kartı Komisyonu, İletişim Başkanlığı temsilcileri, meslek örgütleri, gazeteci sendikası, sürekli kart sahipleri ve akademisyenlerden oluşan bir yapıyla toplam 19 üyeden oluşur . Üyelerin görev süresi iki yıldır.
- Komisyon yılda en az üç kez olağan olarak toplanır; gerektiğinde olağanüstü toplantı da yapılabilir.
- Toplantı yeter sayısı 13 üyedir ve görüntülü uzaktan katılım fiziki katılımla aynı sonucu doğurur.
- Kararlar katılan üyelerin salt çoğunluğuyla alınır ve çekimser oy kullanılamaz.
- Başvurular, toplantı tarihinden en geç beş gün önce kesinleştirilip üyelerle paylaşılır.
- Ret hâlinde gerekçe yazılı olarak tutanağa işlenir.
Karar verilirken başvuranın niteliklerine, mesleki çalışmalarına, eserlerine ve ödüllerine ek olarak bağlı olduğu medya kuruluşunun niteliklerini de inceler. Başvuran bir internet sitesinde çalışıyorsa sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da dikkate alınır. Bu yüzden trafiği düşük bir sitede çalışmak, şartlar karşılansa bile başvurunun reddine yol açabilir .
Kart Sahiplerine Sağlanan İmkânlar
Kartın sağladığı başlıca avantaj, mesleki kimliğin tüm kurumlar nezdinde resmî olarak tanınmasıdır . Bunun yanında mevzuatta doğrudan yer alan bazı ek imkânlar vardır :
- Basın trafik kartı: Kart sahiplerine talep etmeleri hâlinde basın trafik kartı verilebilir; usul ve esaslar İletişim Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığınca birlikte belirlenir.
- Hizmet damgalı pasaport: Yönerge kapsamında yurt dışı görevlendirmesi olan kart sahipleri ve sürekli kart sahipleri bu pasaporttan yararlanabilir.
- Resmî tanınırlık: Kart, resmî ve özel kurumların kabul etmek zorunda olduğu bir kimliktir.
- Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.
Şu ayrıma dikkat etmek gerekir: Kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, ihbar süresi gibi gazeteci hakları kartın kendisinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki çalışma ilişkisinden ileri gelir. Kart sahibi olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanabilir. Yerel yönetimlerin ya da özel kuruluşların kart sahiplerine sunduğu indirim veya ücretsiz hizmetler ise dönemsel olarak farklılık gösterir; geçerli uygulamayı ilgili kurumdan doğrulamanız en sağlıklısıdır.
Basın Kartı Geçerlilik Süresi, Yenileme ve Kayıp İşlemleri
Yürürlükteki kurallara göre düzenlenen kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Süresi biten kartlar, sahibinin şartları taşımaya devam etmesi kaydıyla Komisyona gitmeden Başkanlıkça yeniden düzenlenir. Sürekli kart ise ömür boyu taşınır; sadece kartın kendisinin tazelenmesi gündeme gelebilir .
Kart kaybolursa ya da yıpranırsa Başkanlığa başvurarak yeni kart isteyebilirsiniz . Kartın kaybolması hâlinde dilekçeye kayıp tutanağı ya da kayıp ilanının yayımlandığı gazete ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge konur. Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle kart talebi bir takvim yılı içinde en çok iki kez yapılabilir .
Maliyet tarafında yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli tahsil edilebileceğini belirtir . Güncel tutar Başkanlıkça duyurulduğu için , resmî duyuruları takip etmeniz önerilir.
Basın Kartının İadesi ve İptal Edildiği Durumlar
Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , söz konusu değişiklik değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilmelidir . Kart ayrıca; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde en geç bir ay içinde Başkanlığa iade edilir . Eski kart geri verilmedikçe yeni başvuru değerlendirilmez .
Kart aşağıdaki durumlarda Başkanlıkça iptal edilir:
- Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
- Bağlı olunan medya kuruluşunun yönetmelikteki nitelikleri kaybetmesi
- Kartın başka birine kullandırıldığının tespit edilmesi
- Basın ahlak esaslarına aykırı davranışlar nedeniyle Komisyonun iptal kararı vermesi
Basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal kararı verilen gazeteciye, kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl geçmedikçe yeniden kart düzenlenmez . Komisyon, olayın niteliğini dikkate alarak iptal yerine uyarı kararı da verebilir . Öte yandan dizgi, renk ve şekil bakımından resmî karta benzeyen kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur ; böyle kişilere soruşturma ya da kovuşturma tamamlanıncaya kadar kart verilemez.
Herkes Gazeteci Değil: Özel Statüler ve Farklı Kurallar
Yönetmelik yalnızca muhabir ve editörleri kapsamaz; yayın sahipleri, kamu kurumlarının enformasyon birimlerinde çalışanlar ve bazı meslek örgütü yöneticileri de karta başvurabilir. Bu grupların her biri için ayrı kurallar geçerlidir .
Kamuda Enformasyon Görevi Yapanlar
Kamu kurum ve kuruluşlarının yürüttüğü Devlet enformasyon hizmetlerinde çalışan personel Basın , enformasyon görevlisi olarak başvuru hakkına sahiptir. Başvuru beyannamesinin üst yönetici tarafından onaylanması ve birim ve kadro unvanını içeren resmî görev yazısının ibraz edilmesi şarttır. Değerlendirmede Komisyon başvuranın unvanına ve yürüttüğü görevin medyayla ilişkili olup olmadığına dikkat eder ; unvanın kâğıt üzerinde uygun olması belirleyici değildir.
Yayın Sahipleri ve Tüzel Kişi Temsilcileri
Gazete, dergi ve internet sitelerinin imtiyaz sahipleri ile RTV kuruluşlarının yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Bu başvurularda 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları aranmaz ; fakat yaş, eğitim ve adli sicil gibi temel koşullar geçerliliğini korur .
Medya Alanındaki Sivil Kuruluşların Yöneticileri
Faaliyet alanları medya olmak kaydıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yöneticileri de başvuru yapabilir . Diğer taraftan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara bu imkân tanınmaz.
Kurumların Denetimdeki Sorumlulukları
İletişim Başkanlığı, kart sahiplerinin şartları sürdürüp sürdürmediğini periyodik olarak inceler. Yayın kuruluşları, Başkanlık talep ettiğinde kartlı çalışanların isim, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini kapsayan onaylı bir listeyi sunmalıdır. Kontrol esnasında mesleki çalışmalar da talep edilebilir ; bildirimi aksatan kuruluş sahibi uyarılır .
Başvuru Öncesi Kontrol Listesi
Sisteme girmeden önce şu maddeleri tek tek işaretlemeniz , gereksiz ret ve gecikmeleri büyük ölçüde önler :
- Yaş ve eğitim şartlarını sağlıyorum.
- Adli sicil kaydımda kart verilmesine engel bir mahkûmiyet bulunmuyor.
- Sözleşmem 5953 sayılı Kanun'a uygun düzenlendi ve SGK kaydım bu doğrultuda yapıldı.
- Son altı aya ait, adımın açıkça göründüğü mesleki çalışmalarımı hazırladım.
- Yayın organımın yönetmelikteki nitelikleri taşıdığını teyit ettim.
- Görev unvanım ilgili kuruluş türü için sayılan unvanlar arasında.
- Varsa eski kartımı iade ettim ve bekleyen bir bildirim yükümlülüğüm yok.
Maddelerden birini işaretleyemiyorsanız, eksiği giderdikten sonra başvuru yapmak çok daha doğru bir yaklaşımdır . Çünkü ret alan bir başvuru tekrar başvurmaya engel olmasa da Komisyon takvimi nedeniyle ciddi zaman kaybettirir .
Ret Almamak İçin Kaçınılması Gereken Hatalar
Olumsuz sonuçlanan başvuruların çoğu , dikkatle giderilebilecek ihmallerden kaynaklanır . Başvurularda sık rastlanan problemler ve doğru yaklaşım şöyle sıralanabilir :
- Uygun olmayan sözleşme → Sözleşmenin 5953 kapsamında düzenlenmesini başvurudan önce sağlayın.
- Yetersiz mesleki çalışma belgesi → En az altı aylık döneme yayılan, imzalı ve tarihli haber örneklerini yükleyin.
- Kurumsal eksiklik → İşvereninizin beyanname, düzenli yayın ve asgari çalışan şartlarını karşıladığını doğrulayın.
- Kesintili çalışma → İki iş arasında bir aydan fazla boşluk bırakmamaya özen gösterin.
- Değişikliği bildirmemek → Unvan ya da iş yeri değiştiğinde bir aylık süreyi kaçırmayın.
- İade edilmeyen kart → Eski kart geri verilmeden yeni talep değerlendirilmez, iadeyi öncelikle tamamlayın.
Bir örnekle açıklayalım: Yerel bir gazetede iki yıl çalışan bir muhabir , işinden ayrıldıktan yaklaşık altı hafta sonra yeni bir yayında göreve başlıyor. Bir aylık sınır geçtiği için süreklilik şartı ihlal edilmiş oluyor . Ayrılıştan sonraki ilk ayda serbest kart talep edilseydi, sürekliliğini koruyabilirdi .
İnternet Haber Siteleri İçin Basın Kartı: Yayıncıların Bilmesi Gerekenler
5187 sayılı Kanun'da 2022 yılında yapılan değişikliklerle internet haber siteleri süreli yayın olarak tanımlandı ve bu sitelerin çalışanları da karta başvurma hakkı kazandı . Ancak her internet sitesi kendiliğinden bu hakka sahip değildir . Sitenizin çalışanlarının kart alabilmesi için şunlara dikkat etmeniz gerekir :
- Beyanname verin: Sitenin yayına başlamadan önce Cumhuriyet Başsavcılığına beyanname verilmesi ve alındı belgesinin Başkanlığa iletilmesi gerekir.
- Künye: İmtiyaz sahibi, sorumlu müdür ve iletişim bilgilerinin yer aldığı künyeyi güncel tutun.
- Sigortalı kadro: 5953 sayılı Kanun kapsamında en az dört sigortalı çalışan, kart başvurusunun asgari eşiğidir.
- Özgünlük: Başka yayınlardan aynen alıntı yerine kendi haberlerinizi üretin; alıntılarda kaynak gösterin.
- Erişilebilirlik: Mücbir sebepler dışında sitenin sürekli açık kalmasını sağlayacak sunucu altyapısı seçin.
- Ölçülebilir okur: Tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme verileri değerlendirmeye girdiğinden analitik kayıtlarınızı düzenli tutun.
Bir internet haber sitesi için sayılan koşulların büyük bölümü, kullandığınız haber yazılımıyla doğrudan ilişkilidir . Künye alanları, özgün içerik akışı, kesintisiz erişim ve ölçülebilir trafik , yayıncı açısından günlük işin bir parçası olmalıdır .
Sıkça Sorulan Sorular
Kart başvurusunda üniversite diploması şart mı?
Lisans diploması aranmaz. Yönetmelik en düşük eğitim düzeyi olarak en az lise mezuniyetini yeterli sayar ; dolayısıyla lise mezunları da başvuru yapabilir . Ancak Komisyon mesleki geçmişinizi dikkate alır ; nitelikli iş örnekleri eğitim belgesi kadar değerlidir.
Basın kartı başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?
Sabit bir süre yoktur. Dosyanız önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine girer . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için süreç dosyanın hangi toplantıya yetiştiğine göre değişir .
Freelance gazetecilere kart verilir mi?
Sınırlı koşullarla evet. Serbest basın kartı, en az bir yıllık çalışma sonrası işinden ayrılıp süresinde başvuranlara ve resmî temsilcilik tarafından onaylanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilebilir . Kurumsal geçmişi bulunmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar açısından bu seçenek uygulanmaz.
YouTuber veya sosyal medya içerik üreticileri basın kartı alabilir mi?
Kişisel kanal veya hesap sahipleri, yalnızca bu faaliyetle kart alamaz . Resmî kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri esas alır. Bununla birlikte şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü unvanıyla çalışan biri karta başvurabilir .
Basın kartı ücretli mi?
Yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini öngörür . Tutar ve ödeme yöntemi Başkanlıkça duyurulur ; bu nedenle güncel bilgiyi başvuru sistemi veya resmî duyurulardan öğrenebilirsiniz .
İptal edilen kart yeniden alınabilir mi?
Gerekçe ortadan kalkınca tekrar başvurmak mümkündür . Ancak basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl dolmadan yeni kart düzenlenmez . Belirli suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki kayıt silme işlemleri tamamlanmadıkça kart düzenlenmez .
Yabancı medya mensuplarına hangi kart verilir?
Alabilirler. Görev alanına göre süreli veya geçici kart düzenlenir. Her iki türde de görevlendirme, çalışma izni ve temsilcilikten takdim mektubu istenir ; yabancı gazetecilere sürekli kart ve basın trafik kartı düzenlenmez .
Basın kartı; doğru türün seçilmesi, kişisel ve kurumsal şartların birlikte sağlanması ve belgelerin eksiksiz hazırlanmasıyla alınabilen resmî bir gazeteci kimliğidir. Beyannameyi doldurmadan önce sözleşmenizin 5953 sayılı Kanun'a uygunluğunu , çalıştığınız kuruluşun kontenjanını ve altı aylık mesleki çalışma belgelerinizi gözden geçirmeniz , ret riskini ciddi biçimde düşürür .
Kart türleri, sorgulama, yenileme ve reddedilme durumunda izlenecek yollar hakkında daha fazla bilgi için basın kartı rehberimizi inceleyebilirsiniz . Resmî işlemler için her zaman İletişim Başkanlığının resmî kanallarını kullanın ; buradaki içerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlığın yerine geçmez .
basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı
Report this wiki page